Treść petycji
Rzecznik Praw Obywatelskich
dr Janusz Kochanowski
Aleja Solidarności 77
00 - 090 Warszawa
Wniosek o sprawdzenie zgodności z Konstytucją RP
ustawy o ochronie przyrody
Zwracam się do Pana z pilną prośbą o podjęcie działań w celu sprawdzenia zgodności z Konstytucją RP ustawy o ochronie przyrody zmienionej w dniu 15.11. br. przez ustawę z dnia 3 października 2008 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody (Dz.U. Nr 201, poz. 1237).
Ustawa zawiera szereg przepisów, które są niezgodne z Konstytucją i w rażący sposób ograniczają konstytucyjne prawa i wolności osób, które hodują w swoich mieszkaniach na terytorium Rzeczypospolitej pewne gatunki zwierząt. Ustawa ta zawiera również szereg przepisów niezgodnych z prawem unii Europejskiej.
Zarzuty niezgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej dotyczą w szczególności:
1) Art. 1 pkt 32 lit. a ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody, czyli art. 61 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody:
4. Do wniosku o wydanie zezwolenia lub świadectwa uprawniającego do eksportu okazów gatunków objętych ochroną na podstawie przepisów, o których mowa w ust. 1, dołącza się:
1) zezwolenie na pozyskiwanie ze środowiska okazów gatunków wymienionych we wniosku albo
2) wypis z dokumentacji hodowlanej lub orzeczenie lekarsko-weterynaryjne powiatowego lekarza weterynarii potwierdzające urodzenie w hodowli okazów i ich przodków - w przypadku zwierząt, albo
3) oświadczenie wnioskodawcy o pochodzeniu okazów roślin z uprawy.
Przepis ten może być uznany za niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP (Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne.), gdyż wymaga on, aby w przypadku zwierząt do wniosku o wydanie zezwolenia lub świadectwa dołączać wypis z dokumentacji hodowlanej lub orzeczenie lekarsko-weterynaryjne powiatowego lekarza weterynarii potwierdzające urodzenie w hodowli okazów i ich przodków, a więc dokument urzędowy, z którego uzyskaniem wiąże się konieczność złożenia podania, wniesienie opłaty i oczekiwanie na wystawienie dokumentu, natomiast w przypadku roślin wystarcza samo oświadczenie wnioskodawcy o pochodzeniu okazów roślin z uprawy, bez konieczności uzyskiwania dodatkowego dokumentu urzędowego. Tym samym osoby składające wniosek o wydanie zezwolenia lub świadectwa dla zwierząt i osoby składające taki wniosek dla roślin nie są wobec prawa równe i nie są równo traktowani przez władze publiczne. Przepisy rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 nie wprowadzają tak różnego traktowania zwierząt i roślin przy ubieganiu się o wydanie zezwolenia lub świadectwa.
2) Art. 1 pkt 33 lit. a ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody, czyli art. 64 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody:
Posiadacz żywych zwierząt gatunków wymienionych w Załącznikach A i B rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 z dnia 9 grudnia 1996 r. w sprawie ochrony gatunków dzikiej fauny i flory w drodze regulacji handlu nimi, zaliczonych do płazów, gadów, ptaków lub ssaków, a także prowadzących ich hodowlę, jest obowiązany do pisemnego zgłoszenia ich do rejestru.
Przepis ten może być uznany za niezgodny z art. 51 ust. 2 Konstytucji RP (Władze publiczne nie mogą pozyskiwać, gromadzić i udostępniać innych informacji o obywatelach niż niezbędne w demokratycznym państwie prawnym.), gdyż ani przepisy przytoczonego tu rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 ani inne przepisy prawa Unii Europejskiej nie wymagają od państw członkowskich prowadzenia takiego rejestru zwierząt i ich właścicieli. W żadnych z państw członkowskich UE nie ma takiego obowiązku rejestracyjnego, obejmującego tyle (kilka tysięcy!) gatunków zwierząt, a zatem należy przyjąć, iż te informacje o obywatelach i posiadanych przez nich zwierzętach nie są niezbędne w demokratycznym państwie prawnym.
Ponadto przedmiotowy przepis może być uznany za niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP (Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne.), gdyż obowiązkowi rejestracji poddani zostali tylko i wyłącznie obywatele posiadający żywe zwierzęta gatunków wymienionych w Załącznikach A i B rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 z dnia 9 grudnia 1996 r. w sprawie ochrony gatunków dzikiej fauny i flory w drodze regulacji handlu nimi, zaliczonych do płazów, gadów, ptaków lub ssaków, a także prowadzących ich hodowlę. Z niezrozumiałych powodów wyłączono spod tego obowiązku posiadaczy i prowadzących hodowle zwierząt gatunków zaliczanych do ryb i bezkręgowców a także posiadaczy i prowadzących uprawę roślin w sytuacji, gdy około 80% gatunków wymienionych w Załącznikach A i B rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 stanowią gatunki roślin (sic!). Ponadto, wyłączono spod tego obowiązku posiadaczy i prowadzących hodowle zwierząt i roślin gatunków wymienionych w Załącznikach C i D rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 a także gatunków niewymienionych w tym rozporządzeniu. Tym samym dowodzi to, iż nie są wszyscy równi wobec tego kwestionowanego przez nas przepisu prawa i przepis ten powoduje nierówne traktowania przez władze publiczne osób, które posiadają różne gatunki zwierząt i roślin wymienionych i niewymienionych w Załącznikach do rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97. Tym bardziej, że zgodnie z art. 127 pkt 3 ustawy o ochronie przyrody, kto umyślnie nie zgłasza do rejestru, o którym mowa w art. 64 ust. 1, posiadanych lub hodowanych zwierząt, podlega karze aresztu albo grzywny.
Wskazany wyżej przepis może być także uznany za niezgodny art. 32 ust. 2 Konstytucji RP (Nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny), gdyż osoby posiadające zwierzęta gatunków wymienionych w Załącznikach A i B rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97, zaliczonych do płazów, gadów, ptaków lub ssaków, a także prowadzących ich hodowlę są dyskryminowane wobec osób posiadających zwierzęta gatunków zaliczonych do ryb i bezkręgowców, gatunków wymienionych w Załącznikach C i D rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 i w ogóle nie wymienionych w tym rozporządzeniu, jak również wobec osób posiadających nie zwierzęta a rośliny, należące do gatunków zarówno wymienionych jak i niewymienionych w Załącznikach rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97, które nie muszą zgłaszać, tego co posiadają, do rejestru.
3) Art. 1 pkt 33 lit. b ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody, czyli art. 64 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody, który stanowi, iż obowiązek zgłoszenia do rejestru, o którym mowa w ust.1 nie dotyczy:
podmiotów prowadzących działalność gospodarczą w zakresie handlu żywymi zwierzętami gatunków chronionych na podstawie przepisów, o których mowa w art. 61 ust. 1 (a więc właśnie przepisów rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97).
Przepis ten może być uznany za niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP (Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne.), gdyż powoduje, że osoby prowadzące opisaną działalność gospodarczą i osoby nie prowadzące takiej działalności nie są wobec prawa równe i nie są równo traktowani przez władze publiczne. Tym bardziej, że zgodnie z art. 127 pkt 3 ustawy o ochronie przyrody, kto umyślnie nie zgłasza do rejestru, o którym mowa w art. 64 ust. 1, posiadanych lub hodowlanych zwierząt, podlega karze aresztu albo grzywny. Oznacza to także niezgodność art. 32 ust. 2 Konstytucji RP (Nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny), gdyż podmioty nie prowadzące działalności opisanej w kwestionowanym powyżej przepisie są dyskryminowane wobec podmiotów prowadzących taką działalność, zwolnionych z obowiązku zgłaszania posiadanych zwierząt do rejestru.
4) Art. 1 pkt 35 ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody, czyli art. 73 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie przyrody:
1. Zabrania się:
1) posiadania i przetrzymywania;
2) sprowadzania z zagranicy;
3) sprzedaży, wymiany, wynajmu, darowizny i użyczania podmiotom nieuprawnionym do ich posiadania
- żywych zwierząt gatunków niebezpiecznych dla życia i zdrowia ludzi.
2. Zakazy, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, nie dotyczą ogrodów zoologicznych, cyrków i placówek naukowych prowadzących badania nad zwierzętami, a zakazy, o których mowa w ust. 1 pkt 1 nie dotyczą ośrodków rehabilitacji zwierząt.
Przepisy te mogą być uznane za niezgodne z art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP (1. Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. 2. Nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny.), gdyż zasadza się one na założeniu, iż zwykły obywatel nie może stworzyć odpowiednich dla zwierzęcia a bezpiecznych dla siebie warunków jego posiadania, natomiast ogrody zoologiczne, cyrki i placówki naukowe z samego założenia warunki te spełniają. Jest to założenie w jawny sposób dyskryminujące wszystkie osoby fizyczne i prawne nie będące ogrodami zoologicznymi, cyrkami, placówkami naukowymi oraz, po części, ośrodkami rehabilitacji zwierząt. Założenie to żadną miarą nie może być poparte przykładami z innych państw członkowskich UE, gdyż tam jeżeli nawet istnieją ograniczenia odnośnie możliwości posiadania, przetrzymywania lub hodowli pewnych gatunków zwierząt wymagających szczególnej ostrożności, to określono prawnie warunki, jakie muszą być spełnione przed osoby podejmujące się takiej działalności niezależnie od tego czy osoba prowadzi, czy też ogród zoologiczny, cyrk lub placówkę naukową. I każdy, kto spełni te warunki może zwierzęta przetrzymywać bądź hodować mimo, iż nie posiada ogrodu zoologicznego, cyrku czy placówki naukowej.
5) Art. 1 pkt 35 ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody, czyli art. 73 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody:
4. W stosunku do zwierząt z gatunków należących do kategorii II regionalny dyrektor ochrony środowiska właściwy ze względu na wskazane we wniosku, o którym mowa w ust. 5, miejsce ich przetrzymywania może zezwolić na odstępstwa od zakazów, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2.
Przepis ten może być uznany za niezgodny z art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP (1. Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. 2. Nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny.), gdyż umożliwia on ubieganie się o zezwolenie na odstępstwa od zakazów wyłącznie w stosunku do zwierząt z gatunków należących do kategorii II. Uniemożliwia natomiast ubieganie się o zezwolenie na odstępstwa od zakazów w stosunku do zwierząt z gatunków należących do kategorii I. Przepis ten zasadza się na założeniu, iż zwykły obywatel nie może stworzyć odpowiednich dla zwierzęcia z gatunku należącego do kategorii I, a bezpiecznych dla siebie, warunków jego posiadania, natomiast ogrody zoologiczne, cyrki i placówki naukowe z samego założenia warunki te spełniają. Jest to założenie w jawny sposób dyskryminujące wszystkie osoby fizyczne i prawne nie będące ogrodami zoologicznymi, cyrkami, placówkami naukowymi oraz, po części, ośrodkami rehabilitacji zwierząt. Założenie to żadną miarą nie może być poparte przykładami z innych państw członkowskich UE, gdyż tam właśnie można wskazać wiele przykładów, gdzie zwierzęta z gatunków, o których można powiedzieć, iż z przyczyn naturalnej agresywności lub właściwości biologicznych mogą spowodować u człowieka uszkodzenia ciała powodujące trwałe kalectwo albo zgon (znowelizowany art. 73 ust. 3 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody) są w posiadaniu osób nie będących ogrodami zoologicznymi, cyrkami czy placówkami naukowymi i nikomu z tego tytułu nie dzieje się krzywda.
6) Art. 11 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody:
Posiadacz zwierzęcia, o którym mowa w art. 73 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, z wyjątkiem podmiotów, o których mowa w art. 73 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 1, jest obowiązany w terminie 12 miesięcy, a w odniesieniu do zwierząt gatunków należących do kategorii I w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych, o których mowa w art. 73 ust. 11 ustawy zmienianej w art. 1:
1) uzyskać zezwolenie, o których mowa w art. 73 ust. 4 ustawy zmienianej w art. 1 oraz złożyć wniosek o dokonanie wpisu do rejestru, o którym mowa w art. 64 ust. 1 tej ustawy lub
2) przekazać to zwierzę podmiotowi uprawnionemu do jego posiadania.
W moim przekonaniu, w szczególności w odniesieniu do osób posiadających obecnie zwierzęta z gatunków zaliczonych do kategorii I, które w myśl wyżej omówionych przepisów nie mogą ubiegać się o uzyskanie zezwolenia na dalsze posiadanie tych zwierząt, przepisy te mogą być uznane za niezgodne z wieloma przepisami Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a mianowicie:
- art. 21 (1. Rzeczpospolita Polska chroni własność i prawo dziedziczenia. 2. Wywłaszczenie jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem.), gdyż zakwestionowane przepisy wymuszają pozbycie się zwierząt przez osoby posiadających je do tej pory w dobrej wierze i bez naruszenia prawa, wywłaszczają te osoby z ich własności (a zwierzęta te w wielu przypadkach mogą mieć wartość liczoną w tysiącach złotych) wcale nie na cele publiczne, bo nie wskazano ich w ustawie, i nie przewidują żadnego odszkodowania (sic!).
- art. 64 (1. Każdy ma prawo do własności, innych praw majątkowych oraz prawo dziedziczenia. 2. Własność, inne prawa majątkowe oraz prawo dziedziczenia podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej. 3. Własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności.), gdyż zakwestionowane przepisy poprzez nakaz przekazania zwierząt:
- naruszają prawo do własności osób posiadających te zwierzęta dotychczas w dobrej wierze i bez naruszenia prawa,
- naruszają prawo dziedziczenia,
- ograniczają własność w zakresie naruszającym istotę prawa własności, w szczególności swobodę rozporządzania swoją własnością.
- art. 46 (Przepadek rzeczy może nastąpić tylko w przypadkach określonych w ustawie i tylko na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu.), gdyż zakwestionowane przepisy nakazują przekazanie zwierząt posiadanych dotychczas w dobrej wierze i bez naruszenia prawa, w sensie prawnym przepadek rzeczy, z mocy ustawy a nie na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu.
- art. 32 ust. 1 i 2 (1. Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. 2. Nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny.), gdyż przepisy te dyskryminują osoby posiadające obecnie zwierzęta z gatunków zaliczonych do kategorii I wyznaczając im termin tylko sześciu miesięcy a nie dwunastu miesięcy, jak osobom posiadającym zwierzęta z gatunków zaliczonych do kategorii II, na pozbycie się tych zwierząt. W sytuacji, gdy ustawowo ogranicza się liczbę podmiotów uprawnionych w Polsce do posiadania zwierząt z gatunków zaliczonych do kategorii I (wyłącznie ogrody zoologiczne, cyrki, placówki naukowe prowadzące badania nad zwierzętami i ośrodki rehabilitacji zwierząt) oznacza to wysokie prawdopodobieństwo nieznalezienia w okresie tych 6 miesięcy podmiotu, który przejmie zwierzę od dotychczasowego posiadacza.
7) Art. 1 pkt 53 ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody, czyli art. 130 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody:
4. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska może zarządzić, w drodze decyzji administracyjnej, na koszt skazanego, uśmiercenie zwierząt gatunków obcych stanowiących własność sprawcy.
Przepis ten dotyczy %u201Ezwierząt gatunków obcych stanowiących własność sprawcy%u201D a więc takich, wobec których sąd nie orzekł przepadku na rzecz Skarbu Państwa. Tym samym przepis ten można uznać za niezgodny z wieloma przepisami Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a mianowicie:
- art. 21 (1.Rzeczpospolita Polska chroni własność i prawo dziedziczenia. 2.Wywłaszczenie jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem.), gdyż zakwestionowany przepis narusza własność i prawo dziedziczenia właścicieli tych zwierząt, wywłaszczając te osoby z ich własności w drodze decyzji administracyjnej urzędnika a nie prawomocnego orzeczenia sądu (a zwierzęta te w wielu przypadkach mogą mieć wartość liczoną w tysiącach złotych) wcale nie na cele publiczne, bo nie wskazano ich w ustawie, i nie przewidując żadnego odszkodowania.
- art. 64 (1.Każdy ma prawo do własności, innych praw majątkowych oraz prawo dziedziczenia. 2.Własność, inne prawa majątkowe oraz prawo dziedziczenia podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej. 3.Własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności.), gdyż zakwestionowany przepis poprzez nadanie urzędnikowi prawa decydowaniu o życiu zwierząt należących do określonych właścicieli:
- naruszają prawo do własności osób posiadających te zwierzęta,
- naruszają prawo dziedziczenia,
- ograniczają własność w zakresie naruszającym istotę prawa własności, w szczególności swobodę rozporządzania swoją własnością.
- art. 46 (Przepadek rzeczy może nastąpić tylko w przypadkach określonych w ustawie i tylko na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu.), gdyż zakwestionowany przepis umożliwia zabicie zwierząt, będących własnością określonych osób, powodując de facto ich przepadek, z mocy decyzji administracyjnej urzędnika a nie na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu.
Szczególnie oburzające jest to, że przepis ten nie warunkuje możliwości zarządzenia uśmiercenia zwierząt od tego, czy stwarzają one dla kogokolwiek jakiekolwiek zagrożenie.
Zarzuty niezgodności z prawem Unii Europejskiej można postawić między innymi następującym przepisom ustawy o ochronie przyrody wprowadzonym ustawą z dnia 3 października 2008 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody:
1) art. 56 ust. 7k:
Potwierdzone odpowiednim świadectwem lub zezwoleniem zwolnienie z zakazów wydane na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 z dnia 9 grudnia 1996 r. w sprawie ochrony gatunków dzikiej fauny i flory w drodze regulacji handlu nimi (Dz.Urz. WE L 61 z 03.03.1997, str. 1, z późn. zm.) traktuje się w odniesieniu do okazów, dla których je wydano, jako zwolnienie równoważne wydanemu na podstawie ust. 1 i 2; dotyczy ono zakazu posiadania, przetrzymywania, chowu, hodowli, darowizny, transportu, wwożenia i wywożenia przez wewnątrzwspólnotową granicę państwa oraz czynności, które zostały w tym zwolnieniu dopuszczone.
W rozporządzeniu Nr 338/97 nie ma przepisów odnoszących się do świadectw lub zezwoleń dotyczących zakazu posiadania, przetrzymywania, chowu, hodowli, darowizny, transportu, wwożenia i wywożenia przez wewnątrzwspólnotową granicę państwa:
Zezwolenia wydawane na podstawie art. 4 rozporządzenia Nr 338/97 zezwalają na wwożenie okazów na obszar Wspólnoty poprzez zewnętrzną granicę Unii Europejskiej, zezwolenia i świadectwa wydawane na podstawie art. 5 rozporządzenia Nr 338/97 zezwalają na wywożenie okazów z obszaru Wspólnoty poprzez zewnętrzną granicę Unii Europejskiej. Żaden z przepisów rozporządzenia nr 338/97 nie reguluje przewożenia okazów poprzez wewnątrzwspólnotowe granice państw członkowskich UE, bowiem ograniczenia w takim przewożeniu okazów są niezgodne z postanowieniami art. 28 i 29 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (zakaz ograniczeń ilościowych między państwami członkowskimi).
Świadectwa wydawane na podstawie art. 8 rozporządzenia Nr 338/97 zwalniają spod zakazu takich czynności, jak: kupno, oferowanie kupna, pozyskiwanie do celów handlowych, wystawianie na widok publiczny do celów handlowych, wykorzystywanie dla zysku, sprzedaż, przechowywanie w celu sprzedaży, oferowanie do sprzedaży lub transportu w celu sprzedaży okazów. Świadectwa wydawane na podstawie art. 9 rozporządzenia Nr 338/97 zwalniają spod zakazu przewożenia żywych okazów z miejsca wskazanego na zezwoleniu lub świadectwie wydanym na podstawie przepisów rozporządzenia nr 338/97. Rozporządzenie Nr 338/97 nie wprowadza zakazu posiadania, przetrzymywania czy hodowli okazów, ani spod takich zakazów nie zwalnia żadnymi zezwoleniami czy świadectwami.
Wyżej cytowany przepis art. 56 ust. 7k może być zatem uznany za niezgodny z przepisami rozporządzenia Rady (WE) Nr 338/97, na które się powołuje.
2) art. 61 ust. 1:
Organem zarządzającym w rozumieniu rozporządzenia Rady (WE) nr 338/97 z dnia 9 grudnia 1996 r. w sprawie ochrony gatunków dzikiej fauny i flory w drodze regulacji handlu nimi jest minister właściwy do spraw środowiska, a organem naukowym w rozumieniu tych przepisów jest Państwowa Rada Ochrony Przyrody.
W polskim, oficjalnym wydaniu rozporządzenia Rady (WE) Nr 338/97 nie występuje pojęcie „organ zarządzający”, tym samym ten przepis ustawy o ochronie przyrody jest niezgodny z aktem prawa unijnego, na który się powołuje.
3) art. 61 ust. 2:
Wywóz żywych roślin należących do gatunków objętych ochroną na podstawie przepisów, o których mowa w ust. 1, pochodzących z uprawy jest dozwolony na podstawie świadectw fitosanitarnych, na warunkach określonych w tych przepisach.
Zgodnie z przepisem art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia Rady (WE) Nr 338/97 oraz odstępstwa związane z użyciem świadectw fitosanitarnych mogą dotyczyć nie żywych roślin pochodzących z uprawy, ale okazów pochodzących z roślin sztucznie rozmnożonych, zdefiniowanych w art. 56 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 865/2006. Ponieważ sprawa ta w całości uregulowana jest w prawie unijnym, nie może być regulowana w odmienny sposób w prawie polskim. Tym samym można uznać, iż ten przepis ustawy o ochronie przyrody jest niezgodny z przepisami prawa Unii Europejskiej.
4) art. 61 ust. 7:
Minister właściwy do spraw środowiska może odmówić wydania zezwolenia lub świadectwa, jeżeli importer, eksporter lub reeksporter, podany we wniosku o wydanie zezwolenia lub świadectwa, był skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo związane z naruszeniem przepisów, o których mowa w ust. 1, w okresie 3 lat od dnia uprawomocnienia się wyroku.
Przepisy rozporządzenia Nr 338/97, w szczególności art. 6, nie przewidują takiego powodu odrzucenia wniosku o wydanie zezwolenia lub świadectwa. Ponadto zobowiązują państwa członkowskie UE do uznawania odrzucenia wniosku o wydanie zezwolenia lub świadectwa tylko wtedy, gdy takie odrzucenie jest oparte na przepisach rozporządzenia Nr 338/97.
Tym samym można uznać, iż ten przepis ustawy o ochronie przyrody jest niezgodny z przepisami prawa Unii Europejskiej.
5) art. 61 ust. 8:
Minister właściwy do spraw środowiska cofa zezwolenie lub świadectwo jeżeli:
1) po jego wydaniu zostaną ujawnione okoliczności, o których mowa w ust. 7, uzasadniające odmowę wydania lub
2) zezwolenie lub świadectwo zostało użyte niezgodnie z warunkami w nim zawartymi.
Przepisy rozporządzenia Nr 338/97, nie przewidują procedury „cofania” zezwolenia lub świadectwa, a już w szczególności w okolicznościach, o których mowa w art. 61 ust. 7 ustawy o ochronie przyrody.
Tym samym można uznać, iż ten przepis ustawy o ochronie przyrody jest niezgodny z przepisami prawa Unii Europejskiej.
6) art. 73 ust. 1:
Zabrania się:
1) posiadania i przetrzymywania,
2) sprowadzania z zagranicy,
3) sprzedaży, wymiany, wynajmu, darowizny i użyczania podmiotom nieuprawnionym do ich posiadania
– żywych zwierząt gatunków niebezpiecznych dla życia i zdrowia ludzi.
Żaden przepis prawa Unii Europejskiej nie zawiera takich zakazów, ani definicji „gatunków niebezpiecznych dla życia i zdrowia ludzi”. Wprowadzenie tych zakazów jedynie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wobec zwierząt dostępnych w wolnej sprzedaży w innych państwach członkowskich UE jest niezgodne z postanowieniami art. 28 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, gdyż należy je uznać za środek o skutku równoważnym zakazanym ograniczeniom ilościowym w przywozie między państwami członkowskimi
7) art. 120 ust. 1:
Sprowadzanie do kraju, przetrzymywanie, prowadzenie hodowli, rozmnażanie i sprzedaż na terenie kraju roślin, zwierząt lub grzybów gatunków obcych, które w przypadku uwolnienia do środowiska przyrodniczego mogą zagrozić rodzimym gatunkom lub siedliskom przyrodniczym, wymaga zezwolenia Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska.
Zgodnie z art. 4 ust. 6 lit. d rozporządzenia Nr 338/97, to Komisja Europejska może wprowadzić ograniczenia odnoszące się do żywych okazów gatunków, dla których ustalono, że ich wprowadzenie w środowisko naturalne Wspólnoty stanowi zagrożenie ekologiczne dla dzikich gatunków rodzimej fauny i flory Wspólnoty, ale dotyczące ich wprowadzania na obszar Unii Europejskiej. Takie ograniczenia wprowadzono rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 1037/2007 względem czterech gatunków: Oxyura jamaicensis, Chrysemys picta, Trachemys scripta elegans oraz Rana catesbeiana.
Ponadto art. 9 ust. 6 rozporządzenia Nr 338/97 umożliwia Komisji Europejskiej wprowadzenie ograniczeń dotyczących przetrzymywania lub przewożenia żywych okazów gatunków, wobec których zastosowano ograniczenia w zakresie ich wprowadzania do Wspólnoty zgodnie z art.4 ust.6, ale jak dotąd Komisja Europejska nigdy jeszcze z tej możliwości nie skorzystała. Żadne przepisy prawa Unii Europejskiej nie wymagają obecnie uzyskiwania zezwoleń na przetrzymywanie, prowadzenie hodowli, rozmnażanie i sprzedaż na terenie kraju roślin, zwierząt lub grzybów gatunków obcych, które w przypadku uwolnienia do środowiska przyrodniczego mogą zagrozić rodzimym gatunkom lub siedliskom przyrodniczym.
Tym samym można uznać, iż ten przepis ustawy o ochronie przyrody jest niezgodny z przepisami prawa Unii Europejskiej, w szczególności z art. 28 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, gdyż należy go uznać za środek o skutku równoważnym zakazanym ograniczeniom ilościowym w przywozie między państwami członkowskimi.
Należy dodać, iż wszystkie wskazane powyżej przepisy wprowadzone ustawą z dnia 3 października 2008 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody zostały do niej wpisane w drodze poprawek poselskich, bez konsultacji społecznych i w rażący sposób wykraczając poza rządowy projekt ustawy złożony w Sejmie.
Szanowny Panie Doktorze, raz jeszcze proszę o pilne zajęcie się tą sprawą, gdyż osobom zainteresowanym – a posiadaczy i hodowców zwierząt, wobec których mogą być stosowane powyższe przepisy jest, z lekka licząc, kilkadziesiąt tysięcy – za niestosowanie się do przepisów sprzecznych z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej i prawem Unii Europejskiej grożą dotkliwe kary wprowadzone art. 127 – 131a ustawy o ochronie przyrody.
» PODPISZ PETYCJĘ I POWIADOM RZECZNIKA PRAW OBYWATELSKICH O NASZYM OBURZENIU «
Pamiętaj, żeby wypełnić wszystkie pola formularza, w przeciwnym wypadku, Twoja petycja w ogóle nie zostanie rozpatrzona.
